Back to top

Παναγιώτης

Τέτσης

Πήρε τα πρώτα του μαθήματα ζωγραφικής το 1940 από τον Γερμανό φιλότεχνο και ξυλογράφο Κ. Φρισλάντερ, αλλά καθοριστικό ρόλο για την όλη πορεία του έπαιξε η γνωριμία του με το Ν. Χατζηκυριάκο-Γκίκα και το Δ. Πικιώνη, που ο ίδιος θεωρεί πραγματικούς δάσκαλους του. Το 1943 άρχισε σπουδές ζωγραφικής στο προπαρασκευαστικό τμήμα της ΑΣΚΤ με δάσκαλους τους Δ. Μπισκίνη και Π. Μαθιόπουλο και από το 1944 κανονικές σπουδές στην ΑΣΚΤ με δάσκαλο τον Κωνσταντίνο Παρθένη. Αποφοίτησε το 1949 και συνέχισε τις σπουδές με υποτροφία του ΙΚΥ ως ελεύθερος σπουδαστής στην Ecole des Beaux-Arts (1953-1956) στο Παρίσι. Εκεί τον απορρόφησε περισσότερο η χαρακτική και ειδικά η χαλκογραφία, με δάσκαλο τον E.J.Goerg. Το 1960 με τρίμηνη υποτροφία της ιταλικής κυβέρνησης μελέτησε την ιταλική τέχνη στα μουσεία και το 1972 μια χορηγία του Ιδρύματος Ford του επέτρεψε να αφοσιωθεί απερίσπαστος στη ζωγραφική και τη χαρακτική.

Δημιουργός και δάσκαλος, ζωγράφος και χαράκτης, είναι περισσότερο από οτιδήποτε άλλο ζωγράφος του χρώματος από τις πρώτες προσπάθειες του μέχρι τα τελευταία έργα του. Ενδιαφέρεται για όλες τις θεματογραφικές περιοχές – ανθρώπινη μορφή και σκηνές της καθημερινής ζωής, προσωπογραφία και νεκρή φύση, μεμονωμένα πρόσωπα και ομάδες, την τοπιογραφία και τη μεγάλη σύνθεση. Σε όλες τις προσπάθειές του παραμένει εξπρεσιονιστής, που όχι μόνο σχεδιάζει με χρώμα, αλλά και κατορθώνει να μεταφέρει στη ζωγραφική επιφάνεια όλο τον εσωτερικό χαρακτήρα και το εκφραστικό περιεχόμενο του χρώματος, χωρίς να θυσιάζει την οπτική πραγματικότητα. Στις πρώιμες προσπάθειες του (1950-1955) ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για την ολόσωμη προσωπογραφία, φιλοτεχνώντας έργα που συνδυάζουν τα ρεαλιστικά στοιχεία με το εξπρεσιονιστικό ιδίωμα, και διακρίνονται για την απόδοση του ψυχικού. Σε άλλες προσωπογραφίες (1955-1960) προχωρεί σε περιορισμένες εξπρεσιονιστικές παραμορφώσεις και μεγαλύτερη εντατικοποίηση του χρώματος. Την ίδια πρώιμη σχετικά περίοδο (1950-1960) μας δίνει και έργα άλλων θεματικών κατηγοριών, μεμονωμένα και σε σειρές, όπως τα Σφαχτά, Πλύστρα, Φουτ μπωλ, Κλουβιά και σχετικά λίγα τοπία. Στην τοπιογραφία στρέφεται όλο και σαφέστερα μετά το 1960 πάλι με σειρές, όπως οι Στέγες (1961-1963), η Αθήνα (1961-1970), οι Κήποι, τα Ναυπηγεία κ.ά. Πρόκειται για έργα στα οποία καθοριστικό ρόλο παίζει, κοντά στον εξπρεσιονιστικό χαρακτήρα του χρώματος, το φως -ένα φως που δίνει κάθε είδους προεκτάσεις στη ζωγραφική του.

Από το 1969-1970 στρέφεται ιδιαίτερα στο φυσικό χώρο της Σίφνου, για να δώσει μια μεγάλη σειρά έργων με διάφορες όψεις του νησιού. Τα έργα της σειράς αυτής, πάντα με την έμφαση στο εξπρεσιονιστικό λεξιλόγιο, διακρίνονται για την επιβολή περισσότερο των ψυχρών χρωμάτων και των ρυθμικών στοιχείων. Τη δεκαετία του '80 μια από τις πιο σημαντικές προσπάθειες του είναι η Λαϊκή Αγορά, μεγάλη σύνθεση με περισσότερο από 50 μ. μήκος και 2,5 μ. ύψος, μια από τις πιο ολοκληρωμένες και σημαντικές προσπάθειες της σύγχρονης ζωγραφικής. Σε αυτήν, ένα πραγματικά μνημειακό σύνολο, στο οποίο θεματογραφικά έχουμε το έπος της καθημερινής ζωής, συγκεφαλαιώνονται όλες οι κατακτήσεις του. Ρυθμική οργάνωση, πλούτος του χρώματος, ποιότητα του φωτός, συνδυασμός πλαστικών και ζωγραφικών αξιών, ολοκληρώνουν το εκφραστικό περιεχόμενο του συνόλου.

Μια άλλη θεματογραφική περιοχή που τον απασχολεί ιδιαίτερα μετά το 1970 είναι των εσωτερικών και της νεκρής φύσης, θέματα στα οποία θα δώσει μερικές από τις πιο ολοκληρωμένες και πηγαίες προσπάθειες του. Ιδιαίτερα στα Μπαλκόνια του σημειώνει κανείς το συνδυασμό χρωματικών και γραμμικών αξιών, ενώ στις σειρές Τραπέζια και Νεκρές Φύσεις τον καθοριστικό ρόλο του χρώματος. Πρόκειται για έργα που κυριολεκτικά είναι εμψυχωμένα από το φως και το χρώμα, όπως είναι και η σειρά των έργων του από την Ύδρα, ζωγραφισμένα την ίδια περίοδο (1980-1990). Αλλά, εκτός από την ελαιογραφία και τη μικτή τεχνική, έχει δώσει εξαιρετικές προσπάθειες και στην υδατογραφία, τόσο με τα τοπία της Ύδρας, όπως και με άλλα θέματα. Στο ίδιο εξπρεσιονιστικό κλίμα της ελαιογραφίας και της υδατογραφίας του κινείται και η χαρακτική του, με τις έντονες αντιθέσεις του άσπρου με το μαύρο ή των χρωμάτων, την ίδια έμφαση στα ρυθμικά στοιχεία και τον ιδιαίτερο τονισμό του τυπικού.
 

Έλληνας, 1925-2016

Παναγιώτης Τέτσης, Παρακάμπτοντας τα Τσελεβίνια, 2009, Λάδι σε καμβά, 195 x 250 εκ.

Υπόλοιποι καλλιτέχνες

M

Α

Ά

Β

Γ

Δ

Ε

Ζ

Θ

Ι

Κ

Λ

Μ

Ν

Ο

Π

Ρ

Σ

Τ

Φ

Χ

Back to top